wyłącznik nadmiaroprądowy

Wyłączniki nadmiaroprądowe: czym są i gdzie znajdują swoje zastosowanie?

Wyłączniki nadmiaroprądowe są umieszczane w rozdzielnicy w taki sposób, aby każdy obwód był chroniony oddzielnym wyłącznikiem. Zapobiegają skutkom wywołanym przez zwarcia i przeciążenia, które mogą powstawać w obwodach elektrycznych. Stanowią podstawę zabezpieczenia każdej instalacji domowej. Jakie więc płyną korzyści ze stosowania tych urządzeń i gdzie znajdują swoje zastosowanie?

Zalety korzystania z wyłączników nadmiaroprądowych

Zgodnie z definicją każdy obwód elektryczny to część instalacji zabezpieczona osobnym wyłącznikiem nadmiaroprądowym. To oznacza, że zasilanie danego obwodu można przerwać, a cała reszta instalacji pracuje w normalnym trybie. W czasie awarii urządzenie odcina zasilanie dla jednego obwodu, dzięki czemu zasilanie w całym domu zostaje zachowane.

Budowa

Wyłącznik nadmiaroprądowy składa się z dwóch modułów, przeciążeniowego oraz zwarciowego, które zamknięto w jednej obudowie. W czasie zwarcia może nastąpić przepalenie przewodu, powstanie tak zwanego łuku elektrycznego i w konsekwencji pożar. Z kolei przeciążenia mogą doprowadzić do uszkodzenia izolacji przewodu i, również, pożaru, jak w przypadku zwarcia.

Wyłączniki nadmiaroprądowe i ich ograniczenia

Typ charakterystyki wyłącznika nadmiaroprądowego (takiego, jak tutaj) powinien być odpowiedni do ilości i rodzaju urządzeń włączonych w tym samym czasie. Trzeba jednak zaznaczyć, że możliwości tych urządzeń (wyłączników) są niestety ograniczone i nie chronią w pełni przed konsekwencjami zwarcia.

Wyłączniki takie działają najskuteczniej, gdy dochodzi do zetknięcia się żył przewodu (na przykład fazowej i neutralnej). Przykładowe przewiercenie przewodu wiertłem spowoduje zadziałanie wyłącznika. Wtedy pętla zwarcia jest w stu procentach metaliczna, bo tworzą ją przewody o niskim oporze przepływu prądu, a prąd zwarciowy jest bardzo duży.

Inaczej wygląda sprawa wtedy, gdy na drodze przepływu prądu znajdzie się ciało człowieka. Na drodze przepływu opór elektryczny staje się naprawdę duży, więc prąd zwarciowy może być wówczas o wiele zbyt mały, by zadziałał wyłącznik.

Kiedy zadziała wyłącznik nadmiaroprądowy?

Każdy wyłącznik nadmiaroprądowy jest charakteryzowany przez prąd znamionowy. Najpopularniejsze typy wyłączników to wyłączniki 10 A do zabezpieczania obwodów oświetleniowych, a także 16 A do ochrony gniazd. Ja już wcześniej zostało to wspomniane, wyłączniki dobiera się w zależności od mocy urządzeń równocześnie działających w obwodzie. Ważny jest również przekrój przewodów, które zostały użyte do wykonania obwodu.

Wyłącznik ma stanowić najsłabszy element obwodu. Gdy zajdzie konieczność, ma zadziałać i przerwać dopływ prądu, by chronić dany obwód przed uszkodzeniem. Wyłącznik nie działa od razu, może wytrzymać przed zadziałaniem prąd nawet o półtora raza większym natężeniu.

Wyłączniki charakteryzowane są również literami B, C lub D. Co to oznacza? Typ charakterystyki określa, o ile musi zostać przekroczony prąd znamionowy, aby wyłącznik moduł zwarciowy wyłącznika zadziałał. W przypadku charakterystyki B jest to zakres od 3 do 5 razy, wyłącznik typu C 5-10 razy, a wyłącznik D od 10 do 20 razy.